Voorzitter, 

Vragen, vragen. Steeds meer vragen. Dat was kort samengevat wat dit ingewikkelde Statenvoorstel opriep bij mijn fractie. 

Niets nieuws onder de zon. Die had GroenLinks ook bij eerdere voorstellen om de publieke aandelen Evides, van ons water dus, uit die van de PZEM te halen. Het liefst om niet, want ze zijn immers al van de Zeeuwse aandeelhouders. Probleem was en is dat de PZEM het dividend van Evides nodig heeft om de jaarlijkse tekorten – voornamelijk veroorzaakt door het verlies van de kerncentrale – op te kunnen vangen.

Daarom zag de fractie van GroenLinks tot nu toe alleen heil in variant 7, wetende dat dit nog jaren kan duren. We zullen dan wel gelijk juridische eigenaren worden dus, maar economisch pas nadat de PZEM 3 jaar op rij zwarte cijfers draait. 

In het verlengde van fiche 1-K van Wind in de Zeilen komt het Rijk nu met een concreet aanbod van € 10 miljoen ter versteviging van het provinciale weerstandsvermogen. Waardoor die ontvlechting snel mogelijk zou worden. Dit alles leidde tot een 6-tal technische vragen van mijn fractie. Dank voor de antwoorden, die bieden helderheid op aantal punten. 

Wanneer we ons als aandeelhouders verenigen in een holding, kan die holding de benodigde 367 miljoen euro lenen tegen een lage rente omdat de provincie als overheid – met die 10 miljoen extra – garant zou kunnen staan. De afbetaling van die lening hoeft niet via de begroting van Zeeuwse overheden, maar loopt via die holding. Door de nu wel uit te keren dividenden daarvoor te gaan gebruiken. 

De eerste 5 miljoen per jaar moet vanuit het dividend Evides komen. Met behulp van dat dividend kan eveneens voldaan worden aan onze verplichting om de cofinanciering voor het Delta Kenniscentrum in te vullen. Aanvullende afbetalingen volgen dan vanuit het dividend van de PZEM. Alleen wanneer de energieprijzen niet stijgen wordt de lening niet volledig op tijd afbetaald. Die kans is heel klein. 

Voorzitter, klinkt dit niet te mooi om waar te zijn?

Zelfs nu we als Zeeuwse overheden zeker weten van het tollingcontract voor de kerncentrale af te zijn na 2033. En dat het Rijk bij een onverhoopt te weinig gevuld amoveringsfonds de eventuele tekorten voor haar rekening neemt. Gedurende de looptijd van de lening blijft de ontwikkeling van de energieprijzen van belang voor hoeveel dividend er kan worden uitbetaald. De rol van de kerncentrale blijft cruciaal.  

VRAAG aan GS: In het voorstel wordt al op allerlei manieren uitgegaan van afbetalingsmogelijkheden via dividenduitkeringen. Echter er staat ook dat daarvoor het aandeelhoudersbeleid van de PZEM nog wel zsm dient te worden aangepast.

Er staat dat directie en commissarissen van de PZEM hier positief tegen aankijken. Kan de gedeputeerde bij benadering aangeven hoe groot hij de kans op medewerking inschat op zo’n aanpassing in de beoogde richting op een schaal van 1-10? Hier zijn vast gesprekken over gevoerd.  En is er al gesproken over een datum om over die aanpassing te praten? GroenLinks vindt het van belang dat aandeelhouders daarbij in de lead blijven. Vandaar dat wij het amendement van o.a de SGP mede-indienen.  

Reactie GS: dat komt dan uit op een 9,5! De wil om samen uit te komen op een passend dividendbeleid is groot. De datum nog niet concreet, maar i.i.g. voor dec.’21. 

In de commissie hebben we flink doorgevraagd op dit Statenvoorstel omdat GroenLinks al jaren voorstander is van het loskoppelen van de publieke aandelen Evides uit die van de PZEM en het belang van een Delta Kenniscentrum inziet voor Zeeland. Maar GroenLinks wil ook graag duidelijkheid wil omtrent het grootste blok aan het been van de PZEM, de kerncentrale.   

Voorzitter, klinkt dit niet te mooi om waar te zijn? De fractie van GroenLinks is nog niet vergeten hoe het Rijk ons bedonderde rond de beoogde komst van de marinierskazerne. En gratis geld bestaat niet voor het Rijk. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard. Mogen we dit aanbod zien als een gebaar om de verhoudingen met Zeeland weer wat op te krikken? Alles overziend concludeert de fractie van GroenLinks dat dit Statenvoorstel daartoe in ieder geval kansen biedt. Wel zal zij de ontwikkelingen kritisch blijven volgen! Over zowel die 10 miljoen, het tijdpad en het nog op te starten nieuwe aandeelhoudersbeleid.

GroenLinks heeft voor het amendement gestemd (algemene stemmen) en is akkoord gegaan met het voorstel. Dit is ook met ruime meerderheid aangenomen (32 tegen 4).